هەستی

1. ئێسک، پێشە؛ 2. سامان، بوون. (هەستی و نیستی)

ئاشێڤ

بنکۆڵکردنی سەوزەوات بۆ بەهێزبوونی.

زەڕیلە

باڵندەیەکی گچکەی رەنگزەردە.

ڕووپاک

بەئابڕوو، ماقووڵ.

گۆریا

نێوی یەکێ لە هۆزە کۆنەکانی کورد بووە، لە کۆپەڕی (المسالک و الممالک)دا، کە ساڵی 846 ی زایین نووسراوە، هاتووە: لە ناوچەی شووانکارەدا چووار هۆزی گەورەی کورد ژیاون‌، بە نێوەکانی: هۆزی بازرگان، هۆزی ئەردامی کوڕی جووانا، هۆزی گۆریا، هۆزی سوواران. کە زۆر کۆنن‌ و دەگەڕێنەوە بۆ پێش لە دایکبوونی حەزرەتی مەسێح. من پێم وایە ئەم نێوە (گۆران)ە.

نەوشیروان

نێوی یەکێ لە پاشاکانی ئێران بووە کە بە نەوشیروانی عادڵ بەنێوبانگ بووە.

ئاسکێ

وێنه‌ی ئاسک، ئاماژه‌ به‌ جووانیی ئاسک.

زمزیران

1. گاموور، کاتی کوتان و شێلانی تێ بۆ سرکە و شەراو؛ 2. کەل (گەردەنە) یەکە نزیک شاری سەردەشت کە رێگای مەهاباد بۆ سەردەشت، بەوێدا تێدەپەڕێ.

فەرۆشە

جۆرێک گیایە بۆ دەرمان.

سندی

نێوی هۆزێکی کوردە لە لای شاری مووسڵ لە باشووری کوردستان.