گوڵناو
لەش و لاری وەک گوڵ.
وەرشەو
ئالیاژێکە تێکەڵ لە مس و زیو کە بریقەدارە و خەراپ نابێ و سینی و کەوچک و چەتاڵ و شتی وای لێ درووست دەکەن.
ئەرخە
یاریدەدەر، کۆمەک، پشتیوان..
پیرس
چیایەکە لەلای (بێرات و کەپرۆک) لە ناوچەی زێبار، لە باشووری کوردستان.
کۆسار
بە زاراوەی هەورامی واتای کوێستانی بژوێن و پڕکانی دەدا.
پەخشان
1. پەرش و بڵاو، (زوڵفی پەخش و پەخشانە)؛ 2. نووسراوەی بەرانبەر هۆنراوە.
ئاسا
پاشگری وشەیە کە واتای: وەکوو، لەچەشن، وێنە و وێکچوو دەدا، بۆ میناک: (جووانییەکەی پەری ئاسایە)، یان (پاڵەوان ئاسا هەستایە سەرپێ).
سەرخێڵ
سەرۆکی خێڵ، ساڵاری هۆزی کۆچەر.
سارە
بەرەبەیان، سۆزوو، شەوەکی.
ڕەشوان
1. هۆزی بەخێوکەری ئەسپ؛ 2. تیرەیەکی کۆچەرن کە لە کۆندا زۆرتر لە دەوروبەری (ئەرزەڕۆم و مەڵاتیە) لە کوردستانی باکوور و هەروەها لە دەوروبەری (هەولێر) لە کوردستانی باشووردا ژیاون. اَحمد رەشوانی شاعیری شەهید و بەنێوبانگی کورد لەم هۆزەیە.