بەخشین
1.خێرکردن، ئێحسان کردن؛ 2. لێبوردن.
هێزان
زۆردار، بەتاقەت، بەهێز.
ئەڤیندار
ئەویندار، ئاشق، دڵدار، گراوی.
شیبا
1. سووکەبای شەوانە؛ 2. ڕووناکیی و بریقە.
ئەرکەواز
نێوی هۆزێکی کوردە لە ناوچەی خانەقین و مەندەلی، لە باشووری کوردستان. هۆزەکانی ناوچەی مەندەلی بریتین لە: (ئەرکەوازی، بەوڵی، گۆران، گاسووار، باجەڵان، زەڕگۆش، کەڵوڕ).
جەوێ
ئهم نێوه له حهیرانێکی کوردیدا که (مشکۆ)ی گۆرانیبێژ گوتوویهتی هاتووه.
تۆران
زیز بوون
ئابان
1. مانگی دیسان بارینهوهی باران؛ 2. نێوی فریشتهی پارێزهری ئاو له ئایینی زهڕدهشتیدا؛ 3. پهری.
مامز
1. ئاسک، کەژاڵ، پەزەکێوی، ئاهوو؛ 2. ماسییەک کە گەرا دادەنێ؛ 3. مامزە، ئەو ئاسنەی کە سوار لە پاشپانییەی چەکمەی قاییم دەکا بۆ لێخوڕینی ئەسپ.
کەومل
1. مل بەرز وەکوو کەو؛ 2. ئاماژە بە کچ یان کیژی گەردنبەرز؛ 3. سەربەندی گۆرانییەکی کوردییە.