پڵنگ
1. گیانلەبەرێکی دڕندەیە؛ 2. تێکەڵوپێکەڵ و ئاڵۆز.
خەپە
1. گۆشتن، خڕوپڕ؛ 2. شانهی قاڵیکردن؛ 3. دارێکی به ددانهیه کوڵهشی پێ کۆ دهکهنهوه.
هێروو
هەڵووژە، هەڵووچەپاییزەی سوور. ئەم وشەیە لە ناوچەی مەریوان بەکار دێ.
چنارۆک
1. جۆرێک گیایە کە ئاژەڵ حەزی لێدەکا؛ 2. چناری بچووک؛ 3. سەیرانگایەکە لە نزیک کێوی هەیبەسوڵتان لە ناوچەی کۆیە.
نادر
کەموێنە، دەگمەن، بێهاوتا.
شاناز
نێوی یەکێ لە قەتار یان هەواکانی مۆسیقای ئێرانییە.
تاڤرا
چیایەکە لە ناوچەی (دەرسیم) لە باکووری کوردستان.
سارتان
نێوی تیرەیەکە لە چلوچووار تیرەی میللی لە باکووری کوردستان کە لە قەرەجداخ و عوسمانجق و دێرسیم دەژین.
چیلەک
1. چهپهر، تهیمان، شووره؛ 2. گوندێکه نزیک گوندی چهخماخدهره له بان لایلاخ له ناوچهی سنهله رۆژههڵاتی کوردستان.
باسێ
1. نێوی ئەشکەوتێکە لە ناوچەی بینگۆڵ؛ 2. کانیێکە لە ناوچەی مەریوان بەرەو رێگای بانە.