ئاردەو
ئەردەوان، نێوێکی کۆنی ئاوێستایییە. بڕوانە بۆ ئار.
وانەر
خوێنەر، خوێنەرەوە.
ئینان
باوڕپێکردن، متمانەپێکردن. ئینان بکە لە لای من نییە.
کاویان
1. کاوەییان، درووستکراوی کاوە، هی کاوە، شتێک که کاوە درووستی کردبێ؛ 2. گریان بە دەنگی نزم؛ 3. سووزانەوەی پێست؛ 4. نێوی ئەو ئاڵایەیە کە کاوەی ئاسنگەر بۆ شەڕ دژی ئەژدەهاک هەڵیدا. لە چیرۆکی کاوەی ئاسنگەر و ئەژدەهاکدا دەڵێن: ئەو پێشبەنە چەرمەی کە بۆ ئاسنگەریی لە بەرۆکی خۆی دەبەست، کرد بە ئاڵا و خەڵکی کۆوە کرد و ئەژدەهاکی کوردی که هاوڕەگەزی خۆی بوو، لەناو برد و فەرەیدوونی فارسی لە جێگەی دانا، خەڵکیش دوای ئەو کارەساتە ئاڵاکەی کاوەیان لە زێڕ و زیو گرت و نێویان نا: (ئاڵای کاویان)، یان ئاڵای کاوەییان کە لە ئەدەبیاتی کۆنی فارسیدا دەگوترێ (درَفش کاویان).
بەنستان
گوندێکە سەر بە ناوچەی بادینان لە کوردستانی باشوور کە هۆزی رێکانی لێدەژین.
دلۆڤان
مێهرهبان، دڵسۆز.
شیلان
جۆرێک موورووی وردی سوورە؛ 2. دلێق، جلێق، بەری دارێکی سووری بتەوی دڕکاوییە، کە شەش گەز هەڵدەچێ و گوڵی زەردی تۆپ و پڕ دەکا و بەری سووری ورد و خرت و شیرین و بەچێژ دەگرێ، لە شێوەی سرینچک (سنجوو)، کە دەخورێ و بۆ دەرمانیش بەکار دێ.
پەریگوڵ
برێتی لە جوانچاکی بێوێنە.
ئاژینه
1. چهقچهقهی ئاش؛ 2. گیایهکه شیرهی بنهکهی وهک جاچکه دهجاون؛ 2. چهکوشی بیراز (تعمیر)کردن که سهرهکهی دگانهی ههیه.
سۆسار
مەلێکی ماسیخۆرە، لە باکووری کوردستان لە لای وان هەیە.