چەپکە
دهسکهگوڵ، چهپکه گوڵ.
بناوان
1. بنەوان، کابان، ئەو کەسەی کە بەڕێوەبەری کاری ناو ماڵە؛ 2. بناوان لە چۆم هەڵدەبەسرێ، بۆ بەرزکردنەوەی ئاو بۆ ئەو زەوی و زارانەی کە ئاویان پێ ناگات.
زینە
1. زیندی، زینگ؛ 2. زی، دڕکەزی؛ 3. ژن.
سۆران
1. پاژێک لە چووارپاژی زاراوەکانی زمانی کوردییە؛ 2. بەشێکن لە کورد کە دانیشتووی نێوان زێی گەورە و زێی بچووکن لە کوردستان واتە رواندز و دەوروبەر کە بە زاراوەکەیان دەگوترێ: زاراوەی سۆران یان کرمانجی ناوەڕاست؛ 3. ناوچەیەکی پانوبەرینە لە کوردستان؛ ئێستا ئەم نێوە لە جێگای نێوی ناوچەی دیانا دانراوە.
خۆشەنگ
خۆبهخۆ جوان، جووانی خۆڕسک.
جگەرگۆش
جگهرگۆشه، فرزهن، منداڵ.
تاژدین
دەوڵەمەندێکی ئەفسانەیی یە کە لە زۆربەی چیرۆکە کوردییەکاندا هەیە و مرۆڤێکی باش و خێرانکار بووە؛ لە بەیتی (مەم و زین) دا تاژدین کوڕی وەزیری برایم پاشای یەمەنە و مێردی خاتوو (ئەستی) یەی خوشکی خاتوو (زین) ە و لەو بەیتەدا بە (قەرەتاژدین) نێودێرە.
گەنجە
1. گاڵتە و گەپ؛ 2. ژووری رسق و کەلوپەل.
بەرژەنە
بەرەمەشکە، رۆنەکەرەی یەکجار مەشکەژەندن.
سنارچە
گوندێکی کوردستان بوو بەعسی وێرانی کرد.