خەرامان
لهنجه و لار، خۆشڕۆ.
ڕەتین
راکردن و هەڵاتن لە ترسان. رەتێن، لە چاوگی وشەی (رەتان) بە واتای راوەدوونان وەرگیراوە. (رەتێن رەتێنێک بوو مەپرسە)
دمدم
نێوی قهڵایهکه که ساڵی 1609 ی زایینی سازکراوه. ئهو قهڵایه له سێ فرسهخیی شاری ورمێ له ناوچهی تهرگهوهڕ له (گهلی) یان دهڕڕهی قاسملوو لهسهر دوندی کێوێکی بهرز به نێوی دمدم له نێوان ورمێ و شنۆ، خراوهتهوه که یهکپارچه بهردی درێژووکه و تهسکه و وهک پشتی گا ههڵکهوتووه. له شنۆڕا که دهڕۆی کهوتۆته لای دهستی راست. قهڵای دمدم به دهستی شاعهباسی سهفهوی گیرا و داغان کرا و پاشان قڕیان خسته ناو ئهو کوردانهی که لهو قهڵایهدا دهژیان. کارهساتی قهڵای دمدم بوویهرێکی گهورهیه له مێژووی گهلی کورددا و بهیتبێژهکان ئهم رووداوهیان ههم به شێوهی کرمانجیی و ههم به شێوهی موکری کردووه به هۆنراوه و، به شێوهی بهیت گوتوویانهتهوه و له فهوتان و لهناوچوون رزگاریان کردووه. بهیتی دمدم له لایهن زانای بهنێوبانگی ئاڵمانییهوه ئوسکارمان، که کاتی خۆی له سهردهمی قاجاڕهکاندا هاتۆته کوردستان به خهتی لاتین نووسراوهتهوه و لە کتێبێکدا به نێوی (توحفوی موزهفهرییه) نووسراوهتهوه و له مووزهی بهرلیندا ههیه و ماوهتهوه. زۆربهی ئهو بهیتانهی که لهو کۆپهڕهدا ههن له زاری (رهحمان بهکرهوه) وهرگیراون. مامۆستا هێمن کاتی خۆی له بهغدا له لاتینهوه هێناویهته سهر شێوهی سۆرانی. دمدم: له بنهڕهتدا نێوی ئهو چیایهیه که ئهو قهڵایهی بهسهرهوه خراوهتهوه، لووتکهیان هاتۆتهوه بهسهر یهکدا که له لووت دهچن، له موکوریانیش به لووت دهڵێن دم، بۆیه ئهو چیایه به دمدم نێودێر کراوه!
وردبین
1. ئاماژە بە مرۆڤی وریا و تێگەییشتوو؛ 2. بیرتیژ و بەهۆش.
ڕاسا
1. راستا، هەستا، واتە: لە جێگای خۆی راسا؛ 2. خەتی راست و خۆحەن؛ 3. تەختایی.
خاوێر
نێوان خهو و بێداریی.
داسنێ
گوندێکە لە ناوچەی سیدەکان لە باشووری کوردستان.
کاوان
1. کۆی کاو؛ 2. کاو واتە: مراد، (کاوان)یش: مرادان؛ 3. بە هەورامیش واتە: کەل، ملە، یاڵ، گەردەنە؛ 4. هەروەها گوندێکە لە ناوچەی شەقڵاوە لە باشووری کوردستان.
قەسیلە
جۆرێ کەچکی دارین.
داناو
ئاودانی دهغڵ و دان.