ئادیامان
شارێکی کوردنشینە لە باکووری کوردستان. بڕوانە وشەی ئاد.
ئارسان
نێوی هۆزێکی کوردە لە لای خوڕەماوا. بڕوانە وشەی ئار.
هەرژین
هەڵاهەڵابوون بە هۆی کوڵاندنەوە. (گۆشتی چی، ئەوەندە کوڵاوە، بووە بە هەرژین).
شەماڵ
1. شەمال، مۆمی داگیرساندن؛ 2. بای شەماڵ، ئەو بایەی کە کۆتایی زستان هەڵدەکا و بەفر دەتوێنێتەوە.
دینەوەر
ناوچەیەکە لە لای باکووری رۆژاوای کرماشان. لە کۆندا نێوی دینەوەر، ماهکووفە بووە. بڕوانە مهاباد لە بەشی کچان.
تاراو
رۆییشتووی بێ گەڕانەوە.
تاراز
نێوی کوردیی گوندێک بووە لە باکووری کوردستان کە دەوڵەتی تورک گۆڕیویە و نێوی تورکیی لە جێی داناوە.
بریقە
درەوشانەوە، درەوشین، تیشکهاویشتن.
مادۆسا
نێوی هۆزێکی کورد بووە لە ناوچەی کەرکووک کە بە دەستی دەوڵەتی خوێنڕێژی عوسمانی هەڵداژراونەتە قبرس و لەوێ ماونەتەوە و لە نێوان تورکدا زمان و فەرهەنگی خۆیان وردە وردە لەبیر کردووە و بوونەتە تورک.
ئێزا
1. پاداش؛ 2. لەباتی.