دەمیرە

سه‌ڵته‌، کوڵه‌نجه، هێله‌ک‌.

ئاڤزین

1. په‌نگخواردنه‌وه‌ی ئاو و رابوونی له‌ جێگای خۆی؛ 2. بڵندایی و گێژی نێرینه‌ی ئاو.

ئارپاکۆ

1. ئاگری پاک و پیرۆز؛ 2. نێوی یەکێ لە پاشاکانی ماد بوو.

گوڵبۆ

1. بۆن وەک گوڵ؛ 2. ژن یان کچی خاوێن و تەڕپۆش.

شاتار

تارباس، تاری گەورەی مۆسیقا.

سپێر

1. سپەر، چەپەر، خەل، سەنگەر، قەڵغان؛ 2. مەتاڵ، مەرتاڵ؛ 2. ئامرازی شەڕکەر کە بۆ خۆپاراستن لە برینی شمشێر بەکاریان دەبرد؛ 3. ئامرازی زێدە بۆ کار؛ 4. سپەر وشەیەکی کۆنی کوردیی یان پالەوییە کە پێیان گوتووە: ئەسپەر.

یاسە

جێگای سەخت و ڕژدی چیا.

ئەزنا

نێوی هۆزێکی کورد بووە لە نزیک خوڕەماوا و عەلیگوودەرز لە ناوچەی لوڕستان، لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان.

شاناو

نێوی بەرز و پڕئاوازە، نێوی شاهانە.

دابەن

نێوی کوردیی گوندێک بووە لە باکووری کوردستان کە دەوڵەتی تورک گۆڕیویە و نێوی تورکیی لە جێی داناوە.