بۆتیا
چیایەکە لە بادینان لە کوردستانی باشوور.
زمزیران
1. گاموور، کاتی کوتان و شێلانی تێ بۆ سرکە و شەراو؛ 2. کەل (گەردەنە) یەکە نزیک شاری سەردەشت کە رێگای مەهاباد بۆ سەردەشت، بەوێدا تێدەپەڕێ.
کالان
1. کالانە، جێگەی گلێنەی چاو؛ 2. کاڤلان، کاولان، کێلان، جێگەی خنجەر؛ 3. کۆنە دێ، شوێنەمێنگەی وێران؛ 4. کانزای برنج؛ 5. گیای هەرزە؛ 6. نێوی هۆزێکی کوردە لە کوردستانی باکوور.
کاردۆش
1. بەو کوردانە دەگوترا کە لە گێڵان دەژیان؛ 2. کاردۆشییەکان دوای ئەوەی کە حوکوومەتی ماد، لە دەسەڵات کەوت و کوورشی هەخامەنشی هاتە سەر دەور، ملیان بەو دەسەڵاتە نەدا و لەگەڵ حوکوومەتی هەخامەنشی بەشەڕ هاتن و تەفروتوونا کران.
بیرێژ
. شوێنی پڕئاو؛ 2. گوندێکە لە نێوان چیای سەفین و سەری رەش لە ناوچەی شەقڵاوە.
چراڤ
چڕاو، ههڵدێر، تاڤگه، سۆلاڤ.
کەژۆک
بەری گیایەکە لە لۆکە دەکا و سپییە، ئاوریشمی خاو.
خەنجەر
(کێرد یان کارد) ی درێژی دەسکەدارە کە لە کۆندا لەبەر پشتێنیان رادەکرد و بۆ ئامبازبوون و شەڕی بەرانبەرکێ بەکار دەبرا.
پردیس
پارادیس، بەهەشت، جەننەت، وشەیێکی کۆنی مادیی ئاوێستایی یە.
ئارشته
1. ئاراسته، رازاندنهوهو پێشکهشکردنی سڵاو و خۆشی و دووشی و لێپرسین لهنامهدا؛ 2. رووی شتێک بهرهو کهسێک کردن.