بەشان

1. لەراندنەوەی شان و باهوو لە هەڵپەڕکێدا؛ 2. نێوی جۆرێک هەڵپەڕکێ؛ 3. نێوی نەزمێکی دەهۆڵیی هەڵپەڕکێیە.

زێڕکۆ

بەزێڕدرووستکراو، دەسکەخنجەری بەزێڕداکوتراو.

جەمین

جه‌بین، ته‌وێڵ، هه‌نیه‌، ناوچه‌وان، ئه‌نی.

ئەرکەواز

نێوی هۆزێکی کوردە لە ناوچەی خانەقین و مەندەلی، لە باشووری کوردستان. هۆزەکانی ناوچەی مەندەلی بریتین لە: (ئەرکەوازی، بەوڵی، گۆران، گاسووار، باجەڵان، زەڕگۆش، کەڵوڕ).

ناران

نێوی گوندێکە لە کوردستانی بندەستی تورکیە.

لاسامە

رێژنە، رەهێڵە، شەستەباران.

ئاماژ

نیشانە، ئامانج.

هاوڕاز

هاوقسە، هاودەم.

نوا

1. وشەیێکی کەڵوڕییە، واتای: پێش، بەر، پێشەوە، بەرەوە دەدا؛ 2. شوێنێ کە باران نەیگرێتەوە؛ 3. ئەشکەوت، غار، زاخە؛ 4. هەر جارێ لە بارینی بەفر.

هەریر

1. پارچەی حەریر؛ 2. حەریر، ناوچە و دەشت و شارۆچکەیەکە نزیک باتاس، لە لای شەقڵاوە لە کوردستانی باشوور. حەریر و باتاس بەنێوبانگە؛ 3. سەربەند و پاشبەندی چەند گۆرانیی کوردیییە.